Wat is kintsugi?

De Japanse kunst van schoonheid in imperfectie

Heb je ooit een gebroken mok, schaal of vaas weggegooid omdat deze niet meer perfect was? In Japan bestaat al eeuwenlang een kunstvorm die daar heel anders naar kijkt. Deze techniek heet kintsugi en laat zien dat beschadigingen niet verborgen hoeven te worden. Sterker nog: soms maken juist de breuken iets mooier.

Kintsugi is tegenwoordig wereldwijd bekend als een ambacht, een kunstvorm én een levensfilosofie. Maar wat is kintsugi precies en waarom spreekt het zoveel mensen aan?

De betekenis van kintsugi

Het woord kintsugi is afkomstig uit het Japans. Kin betekent "goud" en tsugi betekent "verbinden" of "herstellen". Letterlijk vertaald betekent kintsugi dus "verbinden met goud".

Bij deze techniek wordt gebroken keramiek gerepareerd met een speciale lak die wordt afgewerkt met goudpoeder, zilverpoeder of een ander metaal. De breuklijnen worden niet verstopt, maar juist zichtbaar gemaakt. Hierdoor ontstaat een uniek object waarin het verleden letterlijk zichtbaar blijft.

Een eenvoudige definitie luidt: "Kintsugi is een Japanse techniek waarbij gebroken aardewerk wordt gerepareerd met goudkleurige verbindingen, waarbij de breuk onderdeel wordt van het ontwerp." Leer de kunst tijdens onze workshop kintsugi.

Hoe is kintsugi ontstaan?

De geschiedenis van kintsugi gaat terug tot de vijftiende eeuw. Volgens een bekend verhaal stuurde de Japanse shogun Ashikaga Yoshimasa een beschadigde theekom naar China om deze te laten repareren. Toen de kom terugkwam, bleek deze hersteld met metalen krammen. Je weet wel van die verroestte nietjes.

Hoewel de kom weer bruikbaar was, vonden Japanse ambachtslieden de oplossing weinig elegant. Zij ontwikkelden een verfijndere methode waarbij lak en goud werden gebruikt om de scherven opnieuw samen te voegen. Zo ontstond een reparatie die niet alleen functioneel was, maar ook esthetisch aantrekkelijk. Door de eeuwen heen groeide deze techniek uit tot een belangrijk onderdeel van de Japanse esthetiek en de theeceremonie.

Waarom worden de breuken zichtbaar gelaten?

Dat is misschien wel de meest bijzondere eigenschap van kintsugi.In veel culturen proberen we beschadigingen te verbergen. Kintsugi doet precies het tegenovergestelde. De breuk wordt onderdeel van het verhaal van het object. Deze gedachte sluit aan bij het Japanse begrip wabi-sabi: het waarderen van imperfectie, vergankelijkheid en authenticiteit.

Auteur Candice Kumai beschrijft deze gedachte prachtig in haar boek Kintsugi Wellness: "Your cracks can become the most beautiful part of you." Hoewel deze uitspraak over mensen gaat, vat zij ook de essentie van kintsugi samen. De scheuren maken het voorwerp niet minder waardevol; ze geven het juist karakter.

Het proces van kintsugi

Traditionele kintsugi wordt uitgevoerd met urushi, een natuurlijke Japanse lak. Het repareren van een object kan weken of zelfs maanden duren. De scherven worden zorgvuldig verzameld en aan elkaar bevestigd. Vervolgens worden kleine openingen opgevuld en glad afgewerkt. Pas daarna wordt goudpoeder of een ander edel metaal aangebracht.Het resultaat is een netwerk van gouden lijnen dat de geschiedenis van het object zichtbaar maakt.

Tegenwoordig bestaan er ook moderne varianten waarbij epoxyhars en metaalpigmenten worden gebruikt. Hierdoor kunnen meer mensen kennismaken met deze bijzondere techniek. Tijdens de workshop kintsugi leer je met werken met epoxyhars en goudpigment. De workshop kintsugi kun je boeken bij jouw op locatie of bij ons in Salie of op onze locatie in Amsterdam. Mocht je graag met een vriendin komen? Schrijf je dan in voor een workshop bij ons in de agenda.

Kintsugi als levensles

Misschien is dat wel de reden waarom kintsugi zoveel mensen aanspreekt. Het gaat niet alleen over keramiek. Veel mensen zien in kintsugi een metafoor voor het leven. Iedereen maakt moeilijke momenten mee. Niemand komt zonder littekens door het leven. Kintsugi laat zien dat herstel mogelijk is zonder te doen alsof er nooit iets gebeurd is. 

Candice Kumai schrijft hierover: "The struggles will become your story." Die gedachte past perfect bij de filosofie achter kintsugi. De breuk hoort bij het object. Net zoals ervaringen onderdeel zijn van wie wij worden.

Daarom is de workshop Kintsugi een leuke workshop voor mannen en vrouwen. Zoveel creatieve workshops zijn er niet waar ook mannen voor te porren zijn. Maar door de betekenis er achter en omdat de meeste mannen het leuk vinden dingen te repareren. Is dit een leuke creatieve workshop om te doen met jouw team of collega's. Lees hier de recensies die wij krijgen op de workshop.

Kintsugi in de moderne tijd

De laatste jaren is de belangstelling voor kintsugi sterk gegroeid. Dat heeft verschillende redenen. Ten eerste sluit het aan bij duurzaamheid. In plaats van iets weg te gooien, geef je het een tweede leven. Daarnaast spreekt de filosofie achter kintsugi veel mensen aan in een tijd waarin perfectie vaak centraal staat op sociale media. Kintsugi herinnert ons eraan dat authenticiteit waardevoller kan zijn dan perfectie.

Ook kunstenaars en ontwerpers laten zich inspireren door de techniek. Sommige keramisten maken zelfs bewust objecten die eruitzien alsof ze ooit gebroken zijn geweest. Cabaratier Patrick Laureij heeft zelfs een voorstelling gemaakt met de naam Kintsugi.

Samenvattend: Wat is kintsugi?

Kintsugi betekent letterlijk "verbinden met goud". Maar het is veel meer dan een reparatietechniek. Het is een eeuwenoude Japanse kunstvorm waarin gebroken keramiek wordt hersteld met goudkleurige verbindingen. 

Wat kintsugi bijzonder maakt, is dat beschadigingen niet worden verborgen, maar juist worden benadrukt. Daardoor ontstaat een object dat een verhaal vertelt. Een verhaal van breuk, herstel en schoonheid. Misschien is dat wel de belangrijkste les van kintsugi: imperfectie hoeft niet verstopt te worden. Soms zijn juist de scheuren het meest waardevolle onderdeel van het geheel. Kom jij kintsugi ervaren tijdens één van onze workshops?